Tag Archives: nepali sahitya

नेपाली लघु-उपन्यास : ध्वाँसे

~रजित ओझा~ पहिलो अध्याय ध्वाँसे,मलाई सवै भन्दा मन नपर्ने विध्यार्थि – रामप्रसाद काफ्ले(स्वास्थ्य तथा शारिरिक शिक्षक), सरस्वति माध्यामिक विध्यालय “ह्या सर छोड्दिनु न !” उसले आफ्नो हातले कैँची हटाउन खोज्दै अन्तिम चोटी प्रयास गर्यो। उसको कपाल,उसको लागि सवै भन्दा प्रिय … Continue reading

Posted in नेपाली उपन्यास | Tagged | Leave a comment

कविता : तिमी र म

~निर्मला अवस्थी~ तिम्रो जीवनको ‘म’ र मेरो जीवनको ‘तिमी’ हाम्रो प्राप्तिसँगैको अनुभुति जीवनका भोगाईसँगै गरेका अनगिन्ति यात्राहरु कति सहज, कति असहज कति मिठा कति तीता तर पनि पथप्रदर्शक बनेका छन् हरेक पलहरु। तिमी उस्तै म त्यस्तै तर पनि फरक

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : पीरको झरीले रुझिरहेको देश

~मञ्जुश्री गिरी~ सर्वत्र पीरका अविरल झरी परिरहेका बेला जीवन नामको बाक्लो घुम ओडेर म नागरिक देश खोज्न निस्किएकी छु कहिले चुहिने पालमा रुझिरहेको देख्छु मेरो देश कहिले अभावका चुलाहरुमा दुखिरहेको देख्छु

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

लघुकथा : रिप (RIP)

~कात्यायन~ – मिस्टर ह्यारि र मिसेस् ज्वाय परदेश पलायन भएका केही वर्ष बितिसकेको थियो | अर्थात श्री हरिप्रसाद सेमिनारमा र श्रीमती जयादेवी विद्यार्थीको रुपमा केही महिना बिरायर गएका थिए | – तीन महिने नातिनी र डेढ वर्षे नातिहरूको प्रगती विवरणहरू … Continue reading

Posted in लघुकथा | Tagged | Leave a comment

कविता : एउटा खुराफाती मष्तिस्क

~प्रकाश सुनुवार ‘निराकार’~ अनगिन्ती अभावहरुको दोभानहरु छिचोल्दै कठोर प्रवृति संगै अहम, मपाइत्व र पश्चताब भाव बोकेको त्रिवेणीमा एउटा खुराफाती मष्तिस्क घुमिरहन्छ जो राजनितिमा हाबी छ जो पत्रकार पनि वन्न खोज्छ जो व्यापारी पनि हुन खोज्छ जो सम्पादकीय पनि लेख्छ जो … Continue reading

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

गजल : बुध्दं सरणं गच्छामि !

~शेखर ‘अस्तित्व’~ विश्व शान्तिको मन्त्र सु-पावन, बुध्दं सरणं गच्छामि ! नित्य निरन्तर जप्दछ यो मन, बुध्दं सरणं गच्छामि ! पंचशीलको सत्य मार्गमा हिंडेपछि अनुभूति गरें ! रै’छ परम कल्याणको साधन, बुध्दं सरणं गच्छामि !

Posted in गजल | Tagged | Leave a comment

कथा : बाबु मेरो चिन्ता नगरेस्

~मधुवन पौडेल~ भित्तामा अडेस लागेर आफनो बाबुको जीर्ण शरीर र शुष्क अनुहारमा नियालिरहेको थियो वसन्त ! उसका आँखा अगाडि खाटमा लम्पसार परिरहेका ८४ वर्षीय वृद्ध पिता अनि खाटमुनि मलिनो अनुहार लिएर बसिरहेका अन्य थुप्रै गाउँले र प्रियजनहरु थिए । बाबु जीवन … Continue reading

Posted in नेपाली कथा | Tagged | Leave a comment

यान प्रकृतिका तीन मुक्तकहरु

~यान प्रकृति~ (१) त्यो गुलावले पनि त सुन्छ होला माया पिरतीका कुरा गुन्छ होला मायाको चिनो सम्झेर दिदा खेरी अस्विकार गर्दा कति रुन्छ होला

Posted in मुक्तक | Tagged | Leave a comment

निबन्ध : जिन्दगीको खोजी

~कृष्णचन्द्रसिंह प्रधान~ कहिलेकाहीं त जिन्दगी बुढेसकालको समयजस्तै गहु्रङ्गो लाग्छ । मर्न नसकेर बाँचेकाहरूको विवशताजस्तो झर्कोलाग्दो, अनिद्राका रित्ता आँखाजस्तो, न देखेर रमाउन सक्छु र बिम्झेर । समाप्तिपछि अर्थहीन लाग्ने परिभाषाले हामी नापिन्छौँ र तौलिन्छौँ । समय बाँचेर हामी बाँचिदिएका हौँ, हामीमा … Continue reading

Posted in निबन्ध | Tagged | Leave a comment

स्रष्टा परिचय : रमेश गोर्खाली – एउटा घुम्ती पुस्तकालय

वीरगंजका रमेश गोर्खाली । अचेल जीविकाको लागि काठमाडौंमा बस्छन् । उनले वीरगंजमै जीविकाको स्रोत पाएको भए यही बस्थे होलान् । रमेश गोर्खालीको बारेमा यसरी किन भन्नुपर्‍यो ? यसका पछाडि मौलिक कारण र आधारहरू छन् । मैले उनलाई चालीसको दशकको मध्यतिरबाट … Continue reading

Posted in स्रष्टा परिचय | Tagged | Leave a comment

व्यङ्ग्य कविता : थुइक्क सभासद् म !

~डा.लक्ष्मणप्रसाद गौतम~ कहिलेकाहीँ त आफैंले आफैंलाई गाली गर्न मन लाग्छ : थुइक्क सभासद् म ! प्रत्येक महिना ५१ हजार पचाएर रोस्टम भाँचिनँ कि, माइक फोरिनँ कि ब्रिफकेस फालिनँ कि, सबै काम गरेकै हुँ त्यही जाबो संविधान नबनाएको त हुँ नि … Continue reading

Posted in कविता, हास्य - व्यङ्ग्य | Tagged , | Leave a comment

समालोचना : मोहन कोइराला : लामाकवितात्मक यात्रा, प्रवृत्ति, योगदान साथमा गंगाप्रवासको विश्लेषण

~चेतनारायण लामिछाने ‘जिज्ञासु’~ शिक्षा : घरमै प्रारम्भिक शिक्षा ग्रहण तथासाहित्यको स्वाध्यय कविता : पहिलो (जाँदा जाँदै : २००३ साल),प्रकाशित (उनीहरूले बुझिसके : शारदा, भदौ–कार्तिक : २००७) साहित्यिक योगदान : करिब ६ दशक लामोसमय । मुख्य क्षेत्र : कविता (फुटकर तथा लामो) विशेष योगदान : लामोकविताको क्षेत्रमा मुर्धन्य प्रतिभा

Posted in समालोचना | Tagged | Leave a comment

लघुकथा : आश्चर्य

~यकिना अगाध~ यता आज शहीद दिवश । सालिकलाई मर्मत–सम्भार गरी चिटिक्क पारियो । बिहानै सेनाका टुकुडीले सलामी चढायो र राष्ट्रप्रमुखले माल्यार्पण गरी उनको महान बलिदानको प्रशंसा गर्यो । लगतै स्वागत भिडमा मिसिएका विपक्षी दलका

Posted in लघुकथा | Tagged | Leave a comment

छन्द कविता : सारथि : युग हाँक्ने

~तिर्थराज अधिकारी~ छन्द : स्रग्धरा दिव्याको भव्य स्वप्ना उदित प्रहरको काख साकार आई बाबा ती कृष्णले झैँ जन-जन-जनको गर्न लाग्यो भलाइ फैलाई क्रूर पंजा पशु बल पदको मूढ गर्थ्यो रजाइँ चूडाले चूर्ण पा~यो, जटिल जहरिलो धूर्तको राइँदाइँ ।१। आएको गर्भबाटै … Continue reading

Posted in छन्द कविता | Tagged | Leave a comment

छन्द कविता : श्री कृष्ण महिमा

~रत्ननिधि रेग्मी ‘शुक्राचार्य’~ छन्द : शार्दूलविक्रीडित कस्ले भन्दछ कृष्णले सयवटी राखे भनी गोपिनी ? आत्मा एक शरीर मात्र दुइटा राधा तथा रुक्मिणी यीबाहेक कतै सुनिन्न उनको खै राशलीला पनि ! गीता दर्शन कृष्णको बनिरह्यो उत्कष्ट सञ्जिीवनी ।।१।। धेरैको मत एउटै … Continue reading

Posted in छन्द कविता | Tagged | Leave a comment

हास्य गीत : बिर्यानी बखान

~मनोज लामिछाने~ बिर्यानीको काम, जल्ले पाए नि खाम । बिर्यानीको थाल, सुकाउनु न लुकाउनु । बिर्यानी खानेको सयवटा पोइ, ढेँडो खानेको कोइ न कोइ । सहिदगेटको जात्रा, बिर्यानीको व्यापार । सित्तैमा पाए, बिर्यानीको ताउलो रित्तै । के खोज्छस् कम्रेड, बिर्यानी … Continue reading

Posted in नेपाली गीत, हास्य - व्यङ्ग्य | Tagged , | Leave a comment

गजल : चस्केको छ देश आज

~अशोक थापा~ कोखाकोखी भित्र पट्टी चस्केको छ देश आज प्रस्रव पीडा छटपटीमा खस्केको देश आज पुराना खिल आँतबाट किन ननिस्केका २ विनाकारण कुर्सीभित्र चस्केको छ देश आज

Posted in गजल | Tagged | Leave a comment

गजल : माथि उठेन

~अमला अधिकारी~ चुलो, चौका खट्प्वालभन्दा माथि उठेन जिन्दगी चार पर्खालभन्दा माथि उठेन लेख्नु थियो देश, माटो, समाज लेख्नु थियो मेरो कलम अनिकालभन्दा माथि उठेन

Posted in गजल | Tagged | Leave a comment

कविता : ओ ! काठमाडौँ तँ सिल्ली न हो !

~रजिन पनेरु~ उसको मन बहुलायो तन बहुलायो टेकेर वैशाखी चोकमा आयो दाम्रिएर पेट, भोकमा आयो आफन्त मरेको शोकमा आयो असह्य पीडा सडक पेटिबाट जुरुक्क उठेर ….. “ म युद्धको घाइते

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : आमा

~इश्वर देवकोटा~ दरिलो पार कलिला पाइला सहारा म दिन्छु धर्म रूप धारी घमण्डि समाज सबैलाइ म चिन्छु कुल्चेर जाने समाज छ यहाँ हिड्नु है सम्हाली लडेर पनि चढ्नु छ बाबु जीवनको उकाली

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : फेरी पनि म उठ्ने छु

~शिव प्रकाश~ खोज्नै पर्दैन दाउरा काफी छौ तिमी आफैं बल्नु हो, मूढाको धर्म सल्काऊ आगो बनाऊ खरानी मलाई फेरी पनि म उठ्ने छु ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

समीक्षा : मिथ इबरा

~राजा पुनियानी~ आईबी राई दार्जीलिङे साहित्यको बाघ “आईबी राई दार्जीलिङे साहित्यको बाघ हो,” केवलचन्द्र लामाले भने। त्यसकै अर्को वर्षतिर यसो पनि भने – “आईबी राई बिना नेपाली साहित्यको के कुरा! राई त फेनमेना हो नि भाइ।” निक्कै पछि यसो पनि भने, “कत्ति मीठो बोल्छ … Continue reading

Posted in समीक्षा | Tagged , | Leave a comment

कविता : स्वाभिमान

~महालक्ष्मी थापा~ स्वाभिमान लाई द्रिढ बनाउन साहसिलो बन । स्वाभिमान बिना को मानिस् मा द्रिढता हुँदैन । अरुको सामु झुकेर जिउनु आफ्नो कदर आँफैले नगर्नु हो । कदर गर आफ्नो

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

लोक कथा : ज्याजिमाको योगदान

~सङ्कलन : शेरबहादुर गुरुङ~ संसारका प्राणीहरूलाई दुःखबाट मुक्त गराई सुख र शान्ति उपलब्ध गराउने अभिप्रायबाट प्रेरित भई रात दिन तल्लीन प्राणीहरूलाई तार्ने काममा लागि राखेका भगवान् लोकेश्वरीले पृथ्वीमा नजर लगाउनु हुँदा असङ्ख्य प्राणी दुःखमा परी छटपटाइ रहेका थिए । त्यो … Continue reading

Posted in लोककथा / दन्त्यकथा | Tagged , | Leave a comment

गीत : नारी

~श्रीपुरुष ढकाल~ नारी हुन् आमा नारी हुन् दिदी नारी नै बहिनी दुःखमा पनि सँगै नै हुने जीवन संगिनी सबभन्दा बढी दुःख र कष्ट नारी नै भोग्दछन् पीडाले मैलो भएको छाती आँसुले पखाल्छन्

Posted in नेपाली गीत | Tagged | Leave a comment

पत्र कथा : मेरो यो कथा सुनाइदिनू

~विश्वराज अधिकारी~ साथी हेमन्त, म चालिस वर्ष पहिलेको वीरगंजमा पर्कंदैं छु । हामी दुईजना, म र जुनैद अंसारी वीरगंजको श्रीपुरस्थित हाई स्कूलमा पढ्थ्यौं । दुवैजनाले एउटै वर्ष एसएलसी दियौं । म प्रथम श्रेणीमा पास भएँ तर जुनैद फेल भयो । … Continue reading

Posted in नेपाली कथा, पत्र साहित्य | Tagged | Leave a comment

कविता : म निकाल्न दिन्न हावाबाट बिजुली

~भुवन निस्तेज~ खबरदार! म निकाल्न दिन्न हावाबाट बिजुली!! यो हावा मेरो पनि हो त्यसरी नै जसरी पानी पनि थियो मेरो

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : शान्ति र म !

~सविता सापकोटा~ गन्दै छु ताराहरु खै म कहिले गनि सक्छु । पुग्न त मन छ धेरै पर खै त्यो बस्ति म कहिले भेट्छु ? एउटा यस्तो ठाउँ होस्

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

गजल : तिम्रै हल्ला सुन्छु

~निर्मला अवस्थी~ हिजो आज गाउँभरी तिम्रै हल्ला सुन्छु के भएर त्यस्तो भयौ मन मनै गुन्छु।। आँखिर गल्ती कस्को थियो भन नढाटी तिम्लाई संझी म पनि एक्लै बसी रुन्छु।।

Posted in गजल | Tagged | Leave a comment

व्यङ्ग्य निबन्ध : ट्‌विटर पुराण

~प्रविन कँडेल~ व्यास बाजेले अठार पुराण लेखे, तर इन्टरनेटको ज्ञानको कमीले सबभन्दा जरुरी एउटा पुराणचाहिं लेख्न सकेनछन्‌। त्यसैले त वेदव्यासको युगमा नलेखेको कुरो आज वेदनाशको युगमा मैले लेखेर अपुरो काम पुरा गर्दै छु! फेरी तैँले यत्रो कुरा कसरी सम्झिस्‌ र … Continue reading

Posted in निबन्ध, हास्य - व्यङ्ग्य | Tagged , | Leave a comment

गीत : अँगेनीको ओदान हो

~दिनेश अधिकारी~ अँगेनीको ओदान हो विधवाको छाती दिनभरि पोलिराख्छ, बल्न थाल्छ राति नियतिको नाम दिँदै बाटो छेकीछेकी हिँड्न खोज्छ मान्छे मेरो कलेजीमा टेकी हाँसेकै छ सुनगाभा मैले छोए पनि आँसु झर्छ आँखाबाट मैले रोए पनि

Posted in नेपाली गीत | Tagged | Leave a comment

कविता : मन

~अविनाश श्रेष्ठ~ तिमीलाई दिन मसित एउटा मन छ । गौथली झैँ अक्कास–अक्कास उडिहिँड्ने मन । कर्कलाको पातमाथिको पानीको थोपा झैँ अस्थिर मन । मसित एउटा मन छ तिमीलाई दिन । खप्पिस भैसकेको छु म त सपनासित जिस्कन । एउटा बसिबियाँलो … Continue reading

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment