Tag Archives: nepali sahitya

भलाकुसारी : समाजका हरेक क्षेत्रमा हाँसो व्याप्‍त छ – चट्याङमास्टर

आफ्नो वास्तविक नामले भन्दा बढि चट्याङ् मास्टरको नामले सर्वत्र सुपरिचित कृष्णमुरारी गौतम पञ्चायतकालको विषम परिस्थितिमा “वज्रपाणी”  छद्म नाम वाट लेख्दा परिचित भइ अप्ठेरोमा परेकोले सोहि नामलाई अनुवाद गरि चट्याङमास्टर मा परिणत गर्दै लेखनलाई निरन्तरता दिएको बताउनुहुन्छ । विक्रमसम्वत २०१० फागुन १४ … Continue reading

Posted in साहित्यिक भलाकुसारी | Tagged , , | Leave a comment

गीत : फूलै फुल्यो वैंश फुल्यो

~शङ्कर ‘प्रेरणा’~ फूलै फुल्यो वैंश फुल्यो यो मन फुलेन मनकै पीर बुझिदिने कोही भएन जोरीपारी सबै राम्रो हुँदा सम्पत्तिमा बिपत्तीमा कोही हुन्न एक्लो जिन्दगीमा सबैसामु मनको पीर भन्न सकिन

Posted in नेपाली गीत | Tagged | Leave a comment

समीक्षा : कथाकार पूर्ण राईलाई सरसर्ती हेर्दा

~डी. के. वाइबा~ ‘‘जीवन कथा हो। हरक्षण कथा हो। यसैले कथामा जीवन हुनु नितान्त आवश्यक छ। हाम्रो विश्व ब्रह्माण्ड कथाभित्र अटाउनुपर्छ भने आफ्नो माटोको गन्ध त्यहाँ हुनुपर्छ,”यसरीकथाबारे आफ्नो विचार प्रकट गर्ने कथाकार पूर्ण राई नेपाली साहित्यका महान् कथाशिल्पी हुन्। जीवनलाई … Continue reading

Posted in समीक्षा | Tagged , | Leave a comment

कविता : औसत मान्छे

~दिनेश अधिकारी~ सजिलोका लागि उसलाई रामबहादुर भने हुन्छ यद्यपि रामबहादुर रामबहादुर मात्र नभएर धेरैको छद्म नाम हुन सक्छ। हरेक बिहान निदाइरहेका छोराछोरीको निर्दोष अनुहार हेरेर

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : माफ गर्नोस् श्रीमान !

~राजेन्द्र शलभ~ खोल फेरेर पुरानै समय बााचिँरहेको यो समयलाई म, कसरी मेरो समय भनौँ ? मिनि – स्कर्टबाट साडी लाउँदैमा प्रेमिका श्रीमती बन्न सक्तिनँ । हामीले चाहेको त

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : उज्यालो

~रीता खत्री~ शिशिरको कारागारमा बन्दी छ वसन्त अवरुद्ध छन् विश्वासका नदीहरू । जीवनको समरमा स्वाभिमानको युद्ध लडेर अँध्यारो रातको कालो सीमा भत्काउँदै

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : प्रश्नमय पलाहरू

~जीवनाथ धमला~ प्रहर पलाहरू रङ लाउँदै उर्ध्वगामी थिए आकाशमा पलाहरू यात्रारत, बोक्दै थिए भारहीन सपनाहरूलाई, निराकार अघिल्ला प्रहरहरूमा डुबेका गीतहरू क्रमशः डोलिँदै भाखाहरूमा क्षितिजतिर उज्यालो डाक्दै थिए ब्यूँझिएका आँखाहरू विश्रामहरूमा आकाश चढ्न खोज्दै थिए नानीहरू, गौँथलीसँग खेल्दै गरेको सपना देखेर … Continue reading

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : नसकिने असन्तोषको लडाई

~इश्वर देवकोटा~ हे आफु तर्सनेहरु किन अरु तर्साउछौ यी निर्दोष जनमा किन बम बर्षाउछौ | रगतको पोखरीमा तिम्रा भाइ बहिनि, अबोध आमा र बाबा छट्पटीए के गर्ने |

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : तिम्रो निषेध घोषणा

~कृष्ण जोशी~ चाहे फूल काँडाको झ्याङमा अग्ला पर्खालहरूभित्र अर्थात् हिमालको टाकुरामा सर्वाङ्ग फक्रिएको एउटा फूल हौ जसलाई देखेपछि टिपुँटिपुँ लाग्छ स्पर्शहीन थिए जबसम्म आफूभन्दा होँचा बनाएनन् हिमालहरूलाई शिखर टेकेर मान्छेहरूले

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : मृत्यु मलामी

~जय प्रकाश ‘विवश’~ म मृत बाँचेको छु आफ्नै संसारको मृत्युमा मलामी हुने तयारीमा छु . हो म मरेको छु आफ्नैको घातले आफ़्नैको बातले साच्चै म मरेको छु आफ्ना सपनाको मलामी , म आफै हुनु, मेरो बाध्यता भएको छु झुटो संसारको … Continue reading

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : ब्रुनाइबाट आमा आएपछि

~बिमल गुरुङ~ निस्कृय भित्ताहरु ब्याख्यान सुन्न आमा अगाडि आए भित्ताको कलेजो, मृगौला र मुटुहरुमा शब्दका बम्फकहरु हानीन् भित्ताका काँधहरु समाएरा हल्लाइन् जोड जोडले मासु काट्ने अचानोमा राखेर भित्ताका निन्द्राहरु चोक्टै-चोक्टा पारिन् ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : दुष्ट समय

~रेशम बि.सी.~ आऊ कविता तिमी र म साटासाट गरौँ । देउरालीको बतासले उडाएको तिम्रो र मेरो कथा अधुरो मेरो जिन्दगी तिम्रो अधुरो जिन्दगी

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कथा : मुकुण्डो

~माधव सयपत्री~ त्यो क्षतविक्षत प्रहरी चौकीसँग उसको के सम्बन्ध थियो, कसैलाई थाहा थिएन । घाम डुबेपछि विक्रम घरदेखि १५ मिनेट टाढा भत्केको प्रहरी चौकी जान्थ्यो । घण्टौंसम्म त्यतै हराउँथ्यो, वरिपरि घुम्थ्यो, भक्कानिथ्यो । रात निकै छिप्पिएपछि आउँथ्यो । घर आइपुग्दा … Continue reading

Posted in नेपाली कथा | Tagged | Leave a comment

कविता : म भित्रको म

~बिनु के.सी.~ शताब्दियौँदेखि उपेक्षित र अपहेलित म त्यही संस्कार र संस्कृतिमा जन्मी, हुर्किएकी म म भित्र निःश्वास छटपटी, आँशु, पीडा छ र, पनि मेरो जीवन छ म भित्र दबिएको आवाज छ र, त्यो पर्खालभित्र कैद छ

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : खवरदार नेताहरू

~देवेन्द्र कुँवर ~ खवरदार नेताहरू संविधान लेख जनता भर्‍याङ बनाउने सपना नदेख । जनतालाई झुक्याउन अब पाउने छैनौँ संविधान नलेखे भोट माग्न आउने छैनौँ ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : गणतन्त्र

~बाबुराम आचार्य ‘विकल्प’~ गणतन्त्र तिमी के गर्दैछौ ? कस्ता छौ, आजकल कता छौ ? तिमी जन्मिएको पनि धेरै भएछ । तिम्रो अनुहार हेर्न भनी तिम्रा शुभेच्छुकहरू प्रतिक्षित छन् ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

गजल : गाउँ खाली भयो

~रामप्रसाद गैरे~ साँचो कुरा बोल्छु यो मेरो गाउँ खाली भयो आफ्नो देशको हो सुन अर्कैको थाली भयो पापी पेटको छ सवाल छैन रोजगार

Posted in गजल | Tagged | Leave a comment

कविता : लेखाइ र समर्पण

~भक्तराज न्यौपाने~ भावका नङ्ग्राहरूले चिथोरेर रगतपिच्छे हुन्छन् अन्तरहरू अनुभूतिका सुइराहरूले भावुकता खोप्छन् कम्पायमान हुँदै अवचेतना

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

गीत : बात मारुँ के गरी

~कृष्ण वस्ती~ बात मारुँ के गरी म,बोली लर्बराउँछ । पात टाँसें तैपनि यो आँखा फर्फराउँछ ।। घुम्दा-घुम्दै पुगें म त कोशी किनारैमा । पानीसँग चल्दा-चल्दै डुबें विचारैमा ।।

Posted in नेपाली गीत | Tagged | Leave a comment

छोक : मन्त्री

~यकिना अगाध~ अघिसम्म सम्बोधन गरिरहेको थियो जनजीविकाको मुद्दा । जब बन्यो मन्त्री

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : तिहार र देश

~विक्रम सुब्बा~ बन्दुक धेरै भुकेकाले कागहरू अचेल गाउँ-घरतिर आउँदैनन् यसपाली त तस्बिरै राखेर काग-पूजा गर्न छोरीलाई भन्नु पर्ला धेरै भइसक्यो वस्तुभाउहरू गोठमा असुरक्षाको नुन-पानी खाएर दुब्लाएका छन् कोरली-बाच्छीहरू बम-गोलाले सोत्तर भएका छन्

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कथा : चौकी

~शरद देवकोटा~ “थाहा पायौ तिम्ले ? रत्नप्रसादलाई त पुलिस चौकीमा लगेछन् नि ।” “अँह, मैले त थाहा पाएकै छैन । किन लगेछन् नि चौकीमा ?” “खै त्यो त मलाई पनि पत्तो भएन । मैले त सोमप्रसादले भनेपछि थाहा पाएको हुँ ।” “कठै बरा, गाउँघरमा त्यति राम्रा … Continue reading

Posted in नेपाली कथा | Tagged | Leave a comment

कविता : शहर

~विश्वविमोहन श्रेष्ठ~ गाडीको तीखो हर्न मानिसको कल्याङबल्याङ र ट्याम्पोको नमिठो प्वाप्वा-पुँपुँका बीच जब म बिहान ब्यूँझन्छु मलाई थाहा हुन्छ म शहरमा छु । न चराहरूको चिर्चिराहट न पँधेराको सरसराहट

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : मुक्ति

~किशोर दहाल~ मिस्टर माइन्ड मेनेजर ! मलाई मुक्त गर- माकुरे जालोहरूबाट म तिम्रा भ्रमको खेतीबाट छुट्कारा चाहन्छु ! म पढ्न चाहन्छु- तिमीले जस्तै ठूल्ठूला पुस्तकहरू आइएनजीओका रिपोर्टहरू नयाँ अनुसन्धानका निष्कर्षहरू विदेशी दुतावासका ‘क्लु प्वाइन्ट’हरू

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कविता : क्षितिज

~शान्ति प्रियवन्दना~ म कुनै अमूर्त कविता वा कलाको पारखी होइन मलाई त मन पर्छ जीवनदायी कविता जहाँ मनका भावनाहरू छताछुल्ल भेटिउन मलाई मन पर्ने गर्दछ मूर्तकला जहाँ रङ्गहरुका संमिश्रण भित्र जीवनको गोरेटो पहिल्याउन सकियोस् ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

कथा : नियतिले ठगेको बुद्ध

~चोमु शेर्पा “खुशी”~ जब कोही कसैको जन्म हुन्छ, त्यहींबाट शुरु हुन्छ जीवनको संघर्ष त्यस्तै एक परिवारमा जन्मिएका सन्तान थिए बुद्ध । बुद्धले धर्तीमा पाइला टेकेपछिको श्वासप्रश्वास जस्तो कठिन चुनौतीको सामना त गर्न सके तर उनले पाउनुपर्ने मुख्य कुरा आमा नै … Continue reading

Posted in नेपाली कथा | Tagged | Leave a comment

शोधपत्र : ‘घाम झुल्किनु अघि’ कथासङ्ग्रहको कृतिपरक अध्ययन

~टङ्कप्रसाद पोखरेल~ ‘घाम झुल्किनु अघि’ कथासङ्ग्रहको कृतिपरक अध्ययन त्रिभुवन विश्वविद्यालय, मानविकी तथा सामाजिकशास्त्र सङ्काय रत्न राज्यलक्ष्मी क्याम्पस नेपाली शिक्षण समिति स्नातकोत्तर तह द्वितीय वर्षको दसौँ पत्रको प्रयोजनका लागि प्रस्तुत शोधपत्र शोधार्थी टङ्कप्रसाद पोखरेल रत्न राज्यलक्ष्मी क्याम्पस, प्रदर्शनी मार्ग, काठमाडौँ २०६९

Posted in शोधपत्र | Tagged , , | Leave a comment

गीत : कहिले माया गरे जस्तो

~शङ्कर ‘प्रेरणा’~ कहिले माया गरे जस्तो कहिले गर्छौ हेलाँ तिम्रो मनले साचो माया कहिले बुझिदेला जति हिड्छु उति चल्छ ठुलो आँधीबेहरी बतासिँदै कति उडुँ जीवन धुलो सरी

Posted in नेपाली गीत | Tagged | Leave a comment

सूत्रकथा : उमेर

~प्रदीप गुरुङ~ आफ्नै उमेरले उसलाई सोध्यो – ‘तिमी कति पुग्यौ? ‘मलाई थाहा छैन।’ उसले भन्यो

Posted in सूत्रकथा | Tagged | Leave a comment

कविता : म बेतलहम सहरको हिप्पोपोटामस

~जीवन थिङ~ हात चुँडालेर दिइसकेपछिको कथा हो यो छाती र आत्मा पनि टकटकाइसकेर एउटा पहाडमा उभिएर डुब्दै गरेको सूर्यलाई हेर्दै दुईथोपा आँसु चुहाई रूख भएको कथा हो यो ।

Posted in कविता | Tagged | Leave a comment

समीक्षा : किरा नलागेको बन्दाकोभी पल्पसा क्याफे

~आहुति~ १. डा. ऋषिराज बराल झोँकमा भन्थे, नेपालमा राम्रा पाठक नै छैनन् । त्यतिबेला असहमति राख्न सकिएन, अहिले पाइएन किनभने उनी भूखण्डमा कतै गुप्त छन् । धेरैजना राम्रा पाठक मध्येका एक नारायण वाग्लेको उपन्यास ‘पल्पसा क्याफे’ पढ्ने इच्छाले मनपरी राइँदाइँ … Continue reading

Posted in समीक्षा | Tagged , | Leave a comment

पुस्तक समीक्षा : अन्र्तयुद्धका कथा ‘द वार इज वे्रकिङ्ग’

~राजकुमार बराल~ अल्वर्ट आइन्सटाइनले सिगमण्ड फ्रायडलाई एक पत्रमा सोधेका थिए “ईज देयर एनी वे अफ डेलिभरिङ्ग मेनकाइन्ड फ्रम द मिनेक अफ वार” अर्थात् मानवजातीलाई युद्धको त्रासबाट मुक्त गराउने केहि उपाय छ कि ? यस प्रश्नको उत्तर दिने सिलसिलामा फ्रायडले युद्धका … Continue reading

Posted in पुस्तक समीक्षा | Tagged , | Leave a comment