Author Archives: Editor

कविता : जब मानवताको मूल्य छ बिक्री कौडीमा !!

~कुलमणि देवकोटा~ ईश्र्वर-प्राप्ति हुँदैन रे, जब मानवताको मूल्य छ बिक्री कौडीमा ! मानव जड रे ! जो घृणित लांछना लांछित जगतीका गल्ली गल्लीमा, रुन्छन्, मुर्दा हाँसो झिक्छन् भोक खटाउन, ती मानिस हैनन्, ईश्र्वर हुन् ईश्र्वर साक्षात् ! जन्मदिंत, शोषित, पीडित, निष्पीडित, जो घुम्छन् झुत्रो झोली, रित्ता हात पसारी,

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

स्रष्टा परिचय : साहित्याकाशका हिरा

~कोमलप्रसाद पोखरेल~ १. परिचय कृष्णबहादुर पराजुली र नर्मदा पराजुलीका पुत्ररत्नका रूपमा झपाको शिवगन्ज ८ मा जन्मिएका हिरा पराजुली (२०१० फागुन १० गते ) को स्थायी वसोवास भानु नगर भद्रपुरमा रहेको पाइन्छ । उनको साहित्यिक नाम चाहिं हिरा आकाश हो । यिनी आङ्खनो स्वाभिमानमा बाँच्न चाहने कवि हुन् । बाँचुन्जेल यिनी कसैसँग झुकेनन् । यिनलाई एकान्तपिय्र व्यक्तिका रूपमा पनि चिन्न सकिन्छ पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : स्रष्टा परिचय | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गीत : तिम्रै यादमा

~दिलिप योन्जन~ बाचेको छुइन, तिमीलाई बिर्सी, नभन निस्ठुरी तिम्रै यादमा, तडपेकोछु पल२, तस्बिर सम्हाली! मरेर मात्रै, बिर्सन सक्छु, जिबन साथीलाई हासेर एक्लाई, बाच्दिन प्रिय्, रुवाई तिमीलाई!

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली गीत | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गीत : मुटु जली रहे छ

~बिनोद ढकाल~ मुटु जली रहेछ, यो मन गली रहेछ तिम्रो याद आइदिँदा, आँसु त्यसै बगेछ आँसु त्यसै बगेछ मुटु जली रहेछ । मिलनका हरेक पलहरु, मुटु भित्र कहीँ बसेछ …X 2

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली गीत | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कथा : २३ माइला

~रुपेश राई~ २३ माइलाको मताइले घरलाई पिरलो भइरहेको थियो…। ऊ जान्दथ्यो तरै पनि त्यो लतबाट छुट्न भने सकेको थिएन! गलत निर्णयको गलत मार्गले गलत दिशातिर उसलाई खिचिरहेको थियो। केवल उसले उचित उपाय र संसर्ग भने पाइरहेको थिएन। एक दिन बिहानै २२ की छोरीले- “छ्याः त्यो काका त के साह्रो मातेको हौ; हिजो र्‍यालै-र्‍याल भएर सेँडीको छेउमा पल्टिरहेको थियो।” भन्दै बाऊलाई पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली कथा | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

Translated Poem : Constitution

~Shailendra Sakar~ Translated by Yuyutsu Sharma Constitution isn’t some book’s name, nor is it a fresh weapon from some nuclear arsenal a blue stretch of a sky a bird’s exuberant attempt to fly a cry of a gurgling brook a prism of some jubilant vision

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : Translated Poem | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कथा : पच्चीस सयका बा

~गणेश ओली~ वनका चरा । खोलाको कलकल । हावाको निष्फिक्रीपन । जूनको चहक । सूर्यको आफ्नै गति । ताराहरुको टिलपिल । यस्तै जीवन जिउन चाहन्छ मान्छे । खुला आकाश । खुला धर्ति । यसैमा छन् अनेक प्राणी । मानिस पनि यस्तै एक प्राणी हो । तर समाजले देशको सीमारेखा कोरेको छ । वर्गको सीमा रेखा उस्तै । असीमित सीमाहरु । यति मात्र छैन । अनेक जञ्जालका डोरी छन् । यही डोरीमा जीवनको समुन्द्र तर्न अभिशप्त छ पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली कथा | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : जन्म दिन

~अशोक ‘खलानको मान्छे’~ संगै हुँदा बिर्शियको छुटियर संझियको जन्म दिन हो रे आज आकाश को जुन को संगै हुँदा…

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

समीक्षा : महिलालेखन र नारीवादी नेपाली उपन्यास

~लीला लुइटेल~ पृष्ठभूमिः नारीवादको सङ्क्षिप्त परिचय साहित्यकारलाई लिङ्ग भेद गरेर हेर्नु हुँदैन भन्ने दृष्टिकोण पनि रहेको पाइन्छ तर महिलाका भावना, अनुभूति, अनुभव, समस्या, कुण्ठा, विकार, यौनसम्बन्धी दृष्टिकोण आदि महिलाकै कलमबाट सिर्जना हुँदा ती जति बढी प्रामाणिक र वस्तुगत हुन्छन् त्यति पुरुषहरूद्वारा सिर्जित रचनाबाट हुँदैनन् भन्ने यथार्थवादी दृष्टिकोण र मान्यता विगत केही दशकदेखि स्थापित भइसकेको छ । नारीवादी चिन्तकहरूले पनि यसै पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : समीक्षा | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कथा : निष्ठुरी निरु

~निर्मल रायमाझी~ बिद्यालय स्तर को अन्तिम परिक्षा एस .एल.सी. को तयारी गर्नु थियो । कुरा २०५७ साल को हो म आफ्नो पढाई को सिलसिला मा कक्षा १० को सेन्ट अप पास भए पछी एस.एल.सी. को तयारी गर्न को लागि एस.एल.सी. केन्द्र जीतपुर मा.बि. जीतपुर ९ नवमी इलाम तर्फ लागे । त्यहाँ म लगाएत सबै एस.एल.सी. दिने साथी हरु तयारी को पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली कथा | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गजल : बयान भएन अरे

~रिता खड्का ‘त्रिलता’~ मैले लेख्ने शब्द शब्दमा उनको बयान भएन अरे बिहान बेलुका भर पर्ने, नुनको बयान भएन अरे यस्तै यस्तै गुनासो आउन, थाल्यो है हिजो आज सधैँ जुन सँगै बसेर नि, जुनको बयान भएन अरे

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : गजल | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गजल : निस्ठुरी तिमी

~मन्जील दिप सुब्बा ‘गरिब’~ आधा बाटोमै छोडीजाने निस्ठुरी तिमी मुटुभरी चोट दिने पापीनी तिमी आफ्नो हृदयभित्रै मारेर मलाई प्रेमको हत्या गर्ने अपराधी तिमी

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : गजल | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गीत : म भुत्ते खन्जरी हुँ

~सावित्री सिलवाल सापकोटा~ तिमी धारिलो खन्जर हौ प्रिय म भुत्ते खन्जरी हुँ तिमी नामी शिकारी हौ प्रिय म निरिह बन्चरी हुँ । तिमी भारी बर्षात हौ प्रिय म सिमसिमे निर्झरी हुँ तिमी दिगो प्रकाश हौ प्रिय म क्षणिक फूलझडी हुँ

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली गीत | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गजल : झरे जस्तै लाग्यो

~डि. पि. खकुरेल~ अचम्म भो यहाँ जुन झरे जस्तै लाग्यो अन्त हैन मेरै काख्-मा परे जस्तै लाग्यो हिजो अस्ति बोलाउँदा झर्किएर हिड्थी च्याखुरिले आज माया गरे जस्तै लाग्यो

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : गजल | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : मैले मन पराउन नसकेको मान्छे

~प्रमोद अधिकारी~ जब देखें तिमीलाई भेटे देखी तिमीलाई छाल उठे कतै मनभित्र उछिल्लिए भाबहरु उठिरहुँ भएन बसिरहुँ मन मानेन । रंगिन सपनिले रातहरु मस्तीमा बिते ।

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

लघुकथा : बिछोड

~केशवकुमार दाहाल~ बिछोड शब्द आफैमा कति पीडादायक हुन्छ, केही दिन त के, केही छिनको बिछोड पनि धेरै दुःखद् हुन्छ भने कहिल्यै पनि मिलन नहुनेगरी भएको बिछोड झन् कति पीडादायक हुन्छ होला ! त्यो अकल्पनीय नै हुन्छ । हो, उनी अर्थात् माया र मेरो बीचमा वैवाहिक सम्बन्ध जोडिएदेखि हामीमा अगाध स्नेह थियो । त्यही प्रेमको सौगातस्वरुप हामीलाई दुई सन्तान प्राप्त भएका पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : लघुकथा | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : दलहरुका कुरा

~निर्मला अवस्थी~ कांग्रेसीको बानी त्यस्तै बसी कुरा काट्ने मात्र काम केही गर्ने होइनन् ठूला भाषण छाँट्ने मात्र।। आफ्नो हुती केही छैन अरुसंग ठ्याक्क मिली कहिले यता कहिले उता एमाले चै चाट्ने मात्र।।

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गजल : टाउको दुख्न थालेको छ ?

~सोम खनाल~ किन अचेल धेरै टाउको दुख्न थालेको छ ? बिना सित्ति ओठ-तालु सुक्न थालेको छ । कर्म के हो, लक्ष केहो, बिर्षिएको जस्तो अकर्मण्य हुंदा शीर झुक्न थालेको छ ।

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : गजल | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

गजल : लाग्छ किन ?

~जीवराज बुढाथोकी~ तनमा आगो, लाग्छ किन ? पानीको प्यास, जाग्छ किन ?? पाइन्न कतै, खोजी उत्तर्, तैपनि आत्मा, माग्छ किन ??

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : गजल | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

हास्य कथा : माहिला फुपा

~जयराज भट्टराई~ बिहान माथि पहाडतिरबाट सिरेटो चल्यो । चिसोले सेकिएर नाक–कान–गाला सप्पै लाट्टिए । कान छाम्यो– कानै छैन, नाक छाम्यो– नाकै छैन । यस्तोमा मलाई हर्हरी बाफ चल्ने चामलपिठोको भक्का याद आउँछ । चिसामा तातोभक्का कुपुकुपु खानुको आनन्द म लेख्न सक्तिनँ । त्यसैले लागेँ फाल्गुनन्द चोकतिर । यो चोकमा प्रत्येक हिउँद एउटी धिमाल दिदी भक्का बेच्छिन् । दिदी कोइले चुलोमा पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : नेपाली कथा, हास्य - व्यङ्ग्य | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : सृष्टिसौन्दर्य

~फणीन्द्र नेपाल~ पहेँला किरणहरू अट्टालिकामा पोतेर जब पल्टन्छ निस्तेज सूर्य हिमालका छाती र शिरहरूमा गेरु रङले धरतीको सम्पूर्ण शरीर शिथिल पार्छ र धरती बिरामी पर्छ शान्ति सुदूर क्षितिजको गोरेटामा सुस्ताउँछ झ्याउँकीरीका प्रार्थनाहरू पहाडबाट ब्युँझेर चट्टानमा विलीन हुन्छन् गोधूलि समयमाथि खसेको सन्ध्यासँगै धरती सघन रातको घुम्टो ओढ्छ क्रमशः नैमिषारण्यका आख्यानहरू आगामा जल्छन् वा जलाइन्छन्

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

पुस्तक समीक्षा : ऊहापोहयुक्त कथा— अटोग्राफ

~महेश प्रसाईं~ समकालीन नेपाली साहित्यमा गीत, कविता र कथा लिएर देखा परेका स्रष्टा पंक्तिमा विष्णु राईको नाम भिन्न ढंगबाट लिनुपर्ने हुन्छ । त्यो ‘भिन्नता’ उनले प्रयोग गर्दै आएको प्रविधि हो र उनको कथाकारले पहिल्याएको स्वत्वको खोजी हो । यी तीनै विधामा राईको साधना समान गतिमा अगाडि बढेको देखिन्छ । सन्दर्भमा कथाख्यानहरूले प्रयुक्त अटोग्राफ सार्वजनिकीकरणमा छ । अटोग्राफमा वर्णित ती कथाक्रम पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : पुस्तक समीक्षा | Tagged , , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

Translated Poem : A Strange Temple

~Manju Kanchuli~ Translated by : Wayne Amtzis The idol behind the shut door of god must be arrayed with vermilion and rice That I don’t know Before meeting the deity I’ve seen nothing but naked figures on the struts above I’ve eyed so many times “Behind the locked temple door there’s no god at all” A long time has passed पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : Translated Poem | Tagged , , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

छन्द कविता : तिहार आउँदा र भाई नहुँदा

~प्रेम प्रसाद पौडेल~ छन्द : शार्दूलवीक्रीडित बालीए झलमल्ल दीप जगतै गरी उज्यालो तर भाई नै नहुँदा परी विरहमा साह्रै अँध्यारो घर । भैलीनीहरु आउँछन् नजिकमा मै रुन्छु छाती पिटी मैले लौ मन यो बुझाउँ कसरी बुझ्दैन सीतीमिति ।। १ छेवै आँगनिमा फुल्यो मखमली के काम तेस्को अब भाई छैन भनी नफूल भनथें फूलीरहेछन् सब ।

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : छन्द कविता | Tagged , | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : मृत्यु पचपन्न

~मञ्जुल~ बिउँझिने र हिँड्ने मात्र होइन ऊ मसँग सुत्छ पनि अरु कसैले नसुन्ने, थाहा नपाउने भाषामा बोल्छ पनि उसले मसँग कुरा गरेपछि म रङलाई मात्र होइन रङको रङलाई पनि देख्छु स्वादलाई मात्र होइन म स्वादको स्वादलाई पनि अनुभव गर्छु

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : तलब आएपछि

~केडी रेम्नीसीङ~ ए हजुर! – हजुर !! मेरो नयाँ सारी कहिले किन्ने? साथीहरू जागिरेको परिवार भन्छन् । – तलब आएपछि ।। – हेलो ! हेलो छोरा सञ्चै छस् ? – ढोग गरें, बाँचेको छु ।

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : एउटा यस्तो बिहान

~महेश प्रसाईं~ हरेक बिहान यहाँ पहिरो जान्छ हरेक दिउसो यहाँ असङ्ख्य निर्दोषहरूको एउटा शोकगीत मरणासन्न हुन्छ, त्यसैले पहिरो गयो त के भयो जान देऊ, त्यसैले तिम्रो निर्दोषितामा वज्र पर्योर त के भयो पर्न देऊ, कथङ्कदाचित् शोकगीत नगाऊ

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : म गाेली हुँ

~विक्रम पवन~ म गाेली हुँ – मात्र गाेली हुँ म शिरफुल हैन तिम्राे शिरमा सजाउन मिल्ने म फूल हैन तिम्राे काेठामा सजाउन सकिने म लकेट पनि हैन – गलामा नझुन्याउ म त गाेली हुँ – मात्र गाेली हुँ म चाहेर पनि तिम्राे याैवनमा सजिन सक्दिनँ ।। – मात्र यति सम्झनू गाेली पहाड हैन – जाे उभिरहन्छ गाेली तारा हैन – पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : माथि को हुनुहुन्छ ?

~मीनबहादुर विष्ट~ बाहिर छाडा साँडेहरू जुधिरहेछन् संसारकै जग हल्लाइदिने गरी बाहिर काला कागहरू उडिरहेछन् संसारलाई नै अँध्यारो बनाउने गरी यता आगोका लप्काहरू उठिरहेछन् संसारलाई नै डढाइदिने गरी तल कलिला बालक र फूका बोटहरू काँपिरहेछन् संसारमै कोही नभए झैं गरी माथि को हुनुहुन्छ? माथि कोही हुनुहुन्छ भने ढोका खोलेर एक पटक हेर्नोस त तल, भित्र को हुनुहुन्छ?

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : क्रूरको सौन्दर्यप्रेम

~राजव~ बाज पनि मुग्ध छ यो बिहान आफ्ना नङ्ग्राहरू हाँगोमा गाडेर मोहित महसुस गर्दै छ आफ्ना पखेटाका काप–

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

कविता : रगत, आगो र संवेदना

~राजेन्द्र शलभ~ अखबारका पानाहरूबाट उछिट्टिएर रगत मनभित्र जमेछ रगत पखाल्नलाई पानी मनसम्म पुग्दैन र आँसुले रगत पखालिँदैन । हजुरआमाले भात पकाउँदै गरेको आगो कसरी हो उछिट्टिएर देशभरि सल्किएछ

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : कविता | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्

लघुकथा : सहयोग

~अरुणबहादुर खत्री “नदी”~ सुमनलाई मोटर दुर्घटना परेर घाइते भएर शिक्षण अस्पतालमा भर्ना गरेको हुँदा सुमनकी आमाले छिमेकी घरको किशोरलाई बोलाएर आग्रह गरिन्,”किशोर तिम्रो मोटरसाइकल छ मेरो छोरा सुमनलाई अस्पताल भर्ना गरेको हुंदा मैले पकाएको खाना पुरुयाइदेऊ न गाह्रो नमानीकन ।” “अब म बानेश्वर जान लागेको छु आमा । मैले खाना पुरुयाउन सक्दिन,” किशोरले उत्तर दियो। “बानेश्वर जान लाग्दा मेरो छोरालाई पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् →

पढ्नेक्रम जारी राख्नुहोस् ..
विधा : लघुकथा | Tagged | प्रतिकृया वा सुझाव छोड्नुहोस्